Ev çar-pênc meh in referandûma 12-yê îlonê ko di hin xalên destûra bingehî ya Tirkiyeyê de guhertinan pêk tîne digel raya giştî ya Tirkiyeyê, raya giştî ya kurdan jî mijûl dike.

Partîya Demokrasî û Aştiyê (BDP) her çiqas îhtîmal heye ko biryara xwe ya dawî ya referandûmê li gorî peyama serokwezîrê Tirkiyeyê Recep Tayyip Erdogan ya ko di gera xwe ya Amedê ya di sisêyê îlonê de bide biguhere jî lê halê hazir tişta xuya dike bi awayekî dijwar behsa “boykotê” dike.
Gelo ev biryar biîsabet e yan na? Gelo em vê destûrê “boykot” bikin baş e, yan jî em jê re bibêjin “erê” baş e? Bi gotineke din di kîjan biryarê de berjewendiya gelê me heye?

Ez bi xwe wekî kurdekî ji wê dema ko min xwe nas kiriye û vir ve di hemû hilbijartin û referandûman de bêyî îstîsna her demî min aliyê ko nêzî dozakKurdan e destek kiriye, lê digel vê çendê jî serê min hêjî tevlihev e. Ji ber ko ev refendum ne wekî referandûm û hilbijartinên din e.

Nexwe ji bo ko em biryareke biesas û li gorî berjewendîya gelê xwe bigrin werin em erênîyên vê destûrê deynin aliyekî şihînê de û neyîniyên wê jî aliyê din yê şihînê û paşê jî lê binêrin ka kîjan alî wê girantir were. Bawer im bi vî awayî em ê bigihijîn encamekê.

— Belê, her çiqas ev destûra navborî kêm be û naveroka wê jî ne li gorî dilê me be,

— Di vê destûrê de xalên ko rasterast kurdan eleqedar bike nînin,

— Dema ev destûr hatiye amade kirin nêrîna partîya kurdan BDP-ê li ber çavan nehatiye girtin;

— Eger ev destûr were erê kirin dê di xaneya erênî ya partîya desthilatdar de were nivîsîn.

Ev her çar xal neyîniyên wê ne.

Lê mirov dikare vê destûrê digel kêmasiyên wê, wekî gaveke biçûk ya ko Tirkiyeyê ber bi demokrasiyê ve dibe bibîne. Wekî tê zanîn ji hemû gelan bêhtir hewceyîya me kurdan bi hatina demokrasiyê heye.

Dema em berê xwe bidin wê hêza ko ji vê destûrê pir eciz in û jê re “Na” dibêje em ê partiya komarparêz û ya neteweparêz bibînin. Ji bilî van herdu partiyan, hin rêxistinên mîna Ergenekonê û sazîyên mîna YARSAV-ê bi tundî di eleyhîyê wê de dixebitin. Ez nizanim gelo hewce ye ko mirov ramana wan partî, rêxistin û saziyan ya li hemberî kurdan de raxe li ber çavan.

— Eger em ji derxistina vê destûrê re bibin asteng, wê dinya, nemaze Yekîtiya Ewropayê bi çaveke erênî li me nenêre.

— Eger em bibêjin “erê”, em ê ji raya giştî ya dinê û ya Tirkiyeyê re bidin nîşan kirin ko gelê kurd evîndarê demokrasîyê ye

— Dema ev destûr were erê krin derfeta destûreke hê berfirehtir ji serokwezîr re tête dayîn.

— Ya ji hemûyan girîngtir jî ev e: Di Tirkîyeyê de yê herî zêde kul û kedera 12-yê îlonê kişandîye gelê kurd e. Pirtirê malbatên kurdan zerar-dîdeyên wê tevgerê ne. Ji ber ko ev destûr jî rê li ber dadgehkirina paşayên darbeker yên 12-yê îlonê vedike gelê kurd bi çavekî erênî lê dinêre. Ji ber wê çendê kî çi bibêje bila bibêje zerar-dîdeyên 12 îlonê ji aqilî zêdetir dê li gorî hestên xwe tevbigerin û îhtîmaleke mezin dê “erê”yê bi kar bînin. Mirov heta derekê nikare wî neheq jî bibîne.

Vêca digel “boykot”kirinê jî eger dengên “erê” ji bajarên kurdan zêde derbikevin ev dê “weke rabûna bandora DTP-yê ya li ser kurdan” were şîrove kirin, ev jî dê bibe sedema acizbûna vê partîyê. Bi acizbûnê jî namîne, lewra partîya desthilatdar dê vê rewşê di hilbijartinên paşerojê de ji xwe re îstîsmar bike.

Dema mirov bi awakî objektîf li van xalan binêre dê bibîne ko pêwîst e DTP biryara xwe dîsa di ber çavan de derbas bike.

Abdulkadir Bîngol/Nefel